Πέμπτη, Οκτωβρίου 26, 2006

«Δεν υπάρχει φτάσιμο. Όλα είναι δρόμος...»

«Αγαπητέ "Υπάρχουμε. Συνυπάρχουμε;".
Με λένε Μαίρη και είμαι Ελληνίδα. Έχω υπάρξει ξένη στη Γερμανία. Μετανάστρια. Gastarbeiterin. Ήμουν παιδί όταν βρέθηκα εκεί. Δεν είχα καμία επιλογή. Με πήγανε. Άφησα πίσω όλα όσα ήξερα και βρέθηκα σε μια χώρα άγνωστη. Με μια γλώσσα άγνωστη και με άγνωστους ανθρώπους. Έζησα στη Mainz και τη Mannheim.
Σπίτι δεν βρίσκαμε στην αρχή για να νοικιάσουμε. Έλληνες με τρία παιδιά; Αδύνατον να βρεις κάτι να χώσεις μέσα το κορμί σου. Μας είπανε, από την τοπική κοινότητα των Ελλήνων, να απευθυνθούμε στην ορθόδοξη εκκλησία. Από εκεί μας έστειλαν στο "Πάρκο των Ελλήνων". Πήγαμε. Μας βρήκαν ένα σπίτι με δύο υπνοδωμάτια, στο ένα εκ των οποίων θα έμενε ένα ζευγάρι Ελλήνων. Δεχτήκαμε. Λεφτά για έπιπλα δεν είχαμε. Ούτε για ηλεκτρικά σκεύη. Βρίσκαμε ό,τι χρειαζόμασταν, αφημένα από τους Γερμανούς, πλάι στα σκουπίδια για να τα μαζέψει ο παλιατζής. Τα παίρναμε ντροπιασμένοι, κρυφά, τη νύχτα, και τα κουβαλάγαμε με μία Mercedes τεράστια σα νεκροφόρα, μισοσαπισμένη...
Στο σχολείο η κατάσταση ήταν απελπιστική. Πώς να παρακολουθήσω μάθημα σε μια γλώσσα άγνωστη; Από άριστη μαθήτρια, βρέθηκα να πασχίζω να συλλαβίσω. Μόνη. Χωρίς φίλους. Υπήρξαν βέβαια και Γερμανοί που μας βοήθησαν. Όπως η Evi, που μου έκανε σχεδόν δωρεάν μαθήματα γερμανικών για να αρχίσω να παίρνω τα πάνω μου, καθώς οι γονείς μου έβλεπαν ότι όσο κυλούσε ο καιρός τόσο βυθιζόμουν στη σιωπή, τη μοναξιά, τη μελαγχολία.
Εγώ, ξανθιά και λευκή, έμοιαζα με Γερμανίδα. Η μαμά μου, μελαχρινή και σκούρα, "φώναζε" ότι ήταν ξένη. Κι εγώ ντρεπόμουν να είμαι δίπλα της στο τρόλεϊ, στα μαγαζιά, στον δρόμο. Ήθελα να είμαι κι εγώ Γερμανίδα. Ήθελα να ανήκω στους πολλούς. Ήθελα να βγω από τη γειτονιά μας, που ήταν κατοικημένη κυρίως με Τούρκους και Έλληνες. Ήθελα να μην είμαι αυτό που ήμουν. Να μη χορεύω τσάμικο ή καλαματιανό, να μη συμμετέχω στους εορτασμούς της 28ης Οκτωβρίου, να μην κάνω παρέα με Ελληνάκια, να μην τρώω σουβλάκια, να μην, να μην, να μην...
Κάποιες φορές κατάφερνα να κρυφτώ, και ήμουν πολύ χαρούμενη γι' αυτό. Όταν - με οποιονδήποτε τρόπο - προδιδόταν η πραγματική μου καταγωγή, ένιωθα μπερδεμένη, ζαλισμένη. Ένιωθα ότι ήθελα να ξεχάσω όλα τα πριν και να ριζώσω εδώ. Κι ας λέγεται αυτό το εδώ Γερμανία ή όπως αλλιώς.
Η ζωή αποφάσισε για μένα αλλιώς. Μια μέρα φτιάξαμε ξανά βαλίτσες, αλλά τώρα για να γυρίσουμε πίσω. Ήταν μια άλλη μετανάστευση. Ήμουν ξανά ξένη σε έναν τόπο που είχα ξεχάσει. Ήμουν ξανά ξένη, σε έναν τόπο που θα έπρεπε κανονικά να τον νιώσω δικό μου.
Και εδώ βρήκα και είδα τους άλλους ξένους που είχαν μεταναστεύσει στην Ελλάδα, ενώ εγώ έλειπα ως μετανάστρια στην Γερμανία. Οι δικοί μας ξένοι μου έμοιαζαν με κάποιους ξένους που είχα δει στην Γερμανία, που ακόμα και ύστερα από 20 - 30 χρόνια συνέχιζαν να είναι ξένοι: ξένοι με την έννοια τού εκτός. Και όμως, κανείς, περισσότερα από έναν μετανάστη, γνωρίζει καλύτερα τον πόθο τους για να μη μείνουν εκτός. Τον πόθο τους για να γίνουν ίσοι και ίδιοι με τους πολλούς. Τον πόθο τους για να ριζώσουν στην καινούργια πατρίδα. Όλοι αυτοί οι εκτός, πάντως, ήταν σε πολλά πράγματα ίδιοι μ' εμένα. Ήμασταν τόσο "διαφορετικοί", που καταλήγαμε να είμαστε ίδιοι.
Αν κάτι έμαθα από το ταξίδι, είναι ότι "πατρίδα" είναι αυτή που ο καθένας φτιάχνει για τον εαυτό του. Ότι δεν υπάρχει ρίζα. Δεν υπάρχει φτάσιμο. Όλα είναι δρόμος...
Ευχαριστώ για τη φιλοξενία

Μαίρη Αλεξοπούλου"
ΤΑ ΝΕΑ , 24/10/2006

4 σχόλια:

vick είπε...

Μακάρι να είχαμε περισσότερους έλληνες μετανάστες παρόμοιες με τη συντάκτρια του άρθρου. Οι γνωστοί μου ''Λαζογερμανοί'' είναι λάβροι κατά των δικών μας ξένων γιατί ''αυτοί δεν ήταν έτσι στη Γερμανία''. Ξένοι στον τόπο τους, ξένοι και εκεί, προσπαθούν να είναι ελληνικότεροι των Ελλήνων.

cthemelis είπε...

Ωραια επιστολη. Δινει τροφη για σκεψη. "...Δεν υπάρχει ριζα. Δεν υπαρχει φτασιμο. Ολα ειναι ο δρομος". θα συμφωνησω με την φιλη οτι ολα ειναι δρομος...ετσι ειναι. Το ταξιδι της ζωής ειναι το νοημα και οχι η Ιθακη. Αν καποιος εχει εντονο το συναισθημα και την συνειδηση του
αναποφευκτου "τελους". θα νοιωθει ισως περισσοτερο οτι δεν ειναι ο σκοπος και το τελος το νοημα, αλλα το ιδιο το ταξιδι με τα περιστατικα του.
Θα διαφωνησω ομως με την φιλη οτι δεν υπαρχει ριζα. Υπαρχει βεβαια, το θεμα ειναι εμεις τι νοημα της δινουμε. Ο Goethe εγραφε οτι οι γονεις μονον δυο πραγματα πρεπει να δινουν στα παιδια τους: φτερα και ριζες. Το βρισκω πολυ ευστοχο. Μερικες φορες βεβαια αστοχουν και στα δυο.
Και μια λεπτομερεια: Η φιλη αναφερει για πραγματα που πεταγαν οι Γερμανοι διπλα στα σκουπιδια και με τα οποια επιπλωσαν το διαμερισμα τους. Μιλαει πολυ απαξιωτικα για εναν θαυμασιο θεσμο που δεν ξερω αν υπαρχει ακομη και λεγεται Sperrmüll. Οι κατοικοι καποιας γειτονιας της πολης βγαζουν ο,τι πραγματα δεν θελουν να κρατησουν πια, το απογευμα μιας μερας και μεχρι τα μεσανυχτα μπορει οποιος θελει να παρει ο,τι θελει, μεχρι τα μεσαχνυτα που ο δημος μαζευει πια τα υπολειμματα. Η χαρα του μαστορη! Στην δεκαετια του 80 υπηρχαν διαμερισματα επιπλωμενα αποκλειστικα απο εκει και μαλιστα πανεμορφα! Και οχι μονον ξενων, αλλα και φοιτητων, καλλιτεχνων, 'κανονικων' ανθρωπων (!) κλπ. Ακομη και σημερα χρησιμοποιω 2 τραπεζια που πηρα ετσι και ταφερα αθηνα. Επιπλεον ετσι βρεθηκα τοτε με πλυντηριο και εγχρωμη τηλεοραση, καναπε, καρεκλες κλπ. Προκειται για θαυμασιο θεσμο που θαξιζε τον κοπο να εφαρμοσθει και στην Αθηνα. Ξερετε ποσα τετοια πετιουνται στην Αθηνα επειδη οι ιδιοκτητες πηραν κατι καινουργιο και δεν ξερουν τι να τα κανουν;
φιλια.

Ανώνυμος είπε...

το χέρι που σε τρέφει μην το δαγκώνεις

Eleni63 είπε...

Θα συμφωνήσω με την κ. Αλεξοπούλου.
Ολα είναι δρόμος ιδίως στα μέρη μας. Υπάρχουν τόποι κατεξοχήν Περάσματα. Τέτοια είναι και η Ελλάδα. Ενα Πέρασμα. Διαβατικοί της Ασίας και της Αφρικής την πέρασαν και άφησαν τόσες μνήμες στο κορμί της. Το ξέχασαν τόσο εύκολα οι σημερινοί μας συντοπίτες?